(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
12.341. అధ్యాయః 341
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Topics
అంతరిక్షాద్గిరిశిఖరే నిపతితేన శుకేన తద్విభేదనపూర్వకం తతో నిష్క్రమణం॥ 1॥
తతః పుత్రవియోగవిషపణస్య వ్యాసస్య రుద్రేణ సమాశ్వాసనం॥ 2॥
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Text

భీష్మ ఉవాచ। 12-341-0x(6560)(79342)
ఇత్యేవముక్త్వా వచనం బ్రహ్మర్షిః సుమహాతపాః।
ప్రాతిష్ఠత శుకః సిద్ధిం హిత్వా దోషాంశ్చతుర్విధాన్॥ 12-341-1(79343)
తమో హ్యష్టగుణం హిత్వా జహౌ పంచవిధం రజః।
తతః సత్వం జహౌ ధీమాంస్తదద్భుతమివాభవత్॥ 12-341-2(79344)
తతస్తస్మిన్పదే నిత్యే నిర్గుణే లింగవర్జితే।
బ్రహ్మణి ప్రత్యతిష్ఠత్స విధూమోఽగ్నిరివ జ్వలన్॥ 12-341-3(79345)
ఉత్కాపాతా దిశాం దాహో భూమికంపస్తథైవ చ।
ప్రాదుర్భూతాః క్షణే తస్మింస్తదద్భుతమివాభవత్॥ 12-341-4(79346)
ద్రుమాః శాఖాశ్చ ముముచుః శిఖరాణి చ పర్వతాః।
నిర్ఘాతశబ్దైర్గురుభిర్భూమిర్వ్యాదీర్యతేవ హ॥ 12-341-5(79347)
న బభాసే సహస్రాంశుర్న జజ్వాల చ పావకః।
హ్రదాశ్చ సరితశ్చైవ చుక్షుభుః సాగరాస్తథా॥ 12-341-6(79348)
వవర్ష వాసవస్తోయం రసవచ్చ సుగంధి చ।
వవౌ సమీరణశ్చాపి దివ్యగంధవహః శుచిః॥ 12-341-7(79349)
స శృంగేఽప్రతిమే దివ్యే హిమవన్మేరుసంనిభే।
సంశ్లిష్టే స్వతేపీతే ద్వే రుక్మరూప్యమయే శుభే॥ 12-341-8(79350)
శతయోజనవిస్తారే తిర్యగూర్ధ్వం చ భారత।
ఉదీచీం దిశమాస్థాయ రుచిరే సందదర్శ హ॥ 12-341-9(79351)
సోఽవిశంకేన మనసా తథైవాభ్యపతచ్ఛుకః॥ 12-341-10(79352)
తతః పర్వతశృంగే ద్వే సహసైవ ద్విధాకృతే।
అదృశ్యేతాం మహారాజ తదద్భుతమివాభవత్॥ 12-341-11(79353)
తతః పర్వతశృంగాభ్యాం సహసైవ వినిఃసృతః।
న చ ప్రతిజఘానాస్య స గతిం పర్వతోత్తమః॥ 12-341-12(79354)
తతో మహానభూచ్ఛబ్దో దివి సర్వదివౌకసాం।
గంధర్వాణామృషీణాం చ యే చ శైలనివాసినః॥ 12-341-13(79355)
దృష్ట్వా శుకమతిక్రాంతం పర్వతం చ ద్విధా కృతం।
సాధుసాధ్వితి తత్రాసీన్నాదః సర్వత్ర భారత॥ 12-341-14(79356)
స పూజ్యమానో దేవైశ్చ గంధర్వైర్ఋశిభిస్తథా।
యక్షరాక్షససంఘైశ్చ విద్యాధరగణైస్తథా॥ 12-341-15(79357)
దివ్యైః పుష్పైః సమాకీర్ణమంతరిక్షం సమంతతః।
ఆసీత్కిల మహారాజ శుకాభిపతనే తదా॥ 12-341-16(79358)
తతో మందాకినీం రంయాముపరిష్టాదభివ్రజన్।
శుకో దదర్శ ధర్మాత్మా పుష్పితద్రుమకాననాం॥ 12-341-17(79359)
తస్యాం క్రీడంత్యభిరతాః స్నాంతి చైవాప్సరోగణాః।
శూన్యాకారం నిరాకారాః శుకం దృష్ట్వా వివాససః॥ 12-341-18(79360)
తం ప్రక్రామంతమాజ్ఞాయ పితా స్నేహసమన్వితః।
ఉత్తమాం గతిమాస్థాయ పృష్ఠతోఽనుససార హ॥ 12-341-19(79361)
శుకస్తు మారుతాదూర్ధ్వం గతిం కృత్వాంతరిక్షగాం।
దర్శయిత్వా ప్రభావం స్వం సర్వభూతోఽభవత్తదా॥ 12-341-20(79362)
మహాయోగగతిం త్వగ్ర్యాం వ్యాసోత్థాయ మహాతపాః।
నిమేషాంతరమాత్రేణ శుకాభిపతనం యయౌ॥ 12-341-21(79363)
స దదర్శ ద్విధా కృత్వా పర్వతాగ్రం శుకం గతం।
శశంసుర్ఋషయస్తత్ర కర్మ పుత్రస్య తత్తదా॥ 12-341-22(79364)
తతః శుకేతి దీర్ఘేణ శబ్దేనాక్రందితస్తదా।
స్వయం పిత్రా స్వరేణోచ్చైస్త్రీల్లోఁకాననునాద్య వై॥ 12-341-23(79365)
శుకః సర్వగతో భూత్వా సర్వాత్మా సర్వతోముఖః।
ప్రత్యభాషత ధర్మాత్మా భోఃశబ్దేనానునాదయన్॥ 12-341-24(79366)
తత ఏకాక్షరం నాదం భోరిత్యేవ సమీరయన్।
ప్రత్యాహరంజగత్సర్వముచ్చైః స్థావరజంగమం॥ 12-341-25(79367)
తతఃప్రభృతి చాద్యాపి శబ్దానుచ్చారితాన్పృథక్।
గిరిగహ్వరపృష్ఠేషు వ్యాహరంతి శుకం ప్రతి॥ 12-341-26(79368)
అంతర్హితః ప్రభావం తు దర్శయిత్వా శుకస్తదా।
గుణాన్సంత్యజ్య శబ్దాదీన్పదమభ్యగమత్పరం॥ 12-341-27(79369)
మహిమానం తు తం దృష్ట్వా పుత్రస్యామితతేజసః।
నిషసాద గిరిప్రస్థే పుత్రమేవానుచింతయన్॥ 12-341-28(79370)
తతో మందాకినీతీరే క్రీడంతోఽఽప్సరసాం గణాః।
ఆసాద్య తమృషిం సర్వాః సంభ్రాంతా గతచేతసః॥ 12-341-29(79371)
జలే నిలిల్యిరే కాశ్చిత్కాశ్చిద్గుల్మాన్ప్రపేదిరే।
వసనాన్యాదదుః కాశ్చిత్తం దృష్ట్వా మునిసత్తమం॥ 12-341-30(79372)
తాం ముక్తతాం తు విజ్ఞాయ మునిః పుత్రస్య వై తదా।
సక్తతామాత్మనశ్చైవ ప్రీతోఽభూద్బీడితశ్చ హ॥ 12-341-31(79373)
తం దేవగంధర్వవృతో మహర్షిగణపూజితః।
పినాకహస్తో భగవానభ్యాగచ్ఛత శంకరః॥ 12-341-32(79374)
తమువాచ మహాదేవః సాంత్వపూర్వమిదం వచః।
పుత్రశోకాభిసంతప్తం కృష్ణద్వైపాయనం తదా॥ 12-341-33(79375)
అగ్నేర్భూమేరపాం వాయోరంతరిక్షస్య చైవ హ।
వీర్యేణ సదృశః పుత్రః పురా మత్తస్త్వయా వృతః॥ 12-341-34(79376)
స తథాలక్షణో జాతస్తపసా తవ సంభృతః।
మమ చైవ ప్రసాదేన బ్రహ్మతేజోమయః శుచిః॥ 12-341-35(79377)
స గతిం పరమాం ప్రాప్తో దుష్ప్రాపామజితేంద్రియైః।
దైవతైరపి విప్రర్షే తం త్వం కిమనుశోచసి॥ 12-341-36(79378)
యావత్స్థాస్యంతి గిరయో యావత్స్థాస్యంతి సాగరాః।
తావత్తవాక్షయా కీర్తిః సపుత్రస్య భవిష్యతి॥ 12-341-37(79379)
ఛాయాం స్వపుత్రసదృశీం సర్వతోఽనపగాం సదా।
ద్రక్ష్యసే త్వం చ లోకేఽస్మిన్మత్ప్రసాదాన్మహామునే॥ 12-341-38(79380)
సోఽనుగీతో భగవతా స్వయం రుద్రేణ భారత।
ఛాయాం పశ్యన్పరావృత్తః స మునిః పరయా ముదా॥ 12-341-39(79381)
ఇతి జన్మ గతిశ్చైవ శుకస్య భరతర్షభ।
విస్తరేణ సమాఖ్యాతా యన్మాం త్వం పరిపృచ్ఛసి॥ 12-341-40(79382)
ఏతదాచష్ట మే రాజందేవర్షిర్నారదః పురా।
వ్యాసశ్చైవ మహాయోగీ సంజల్పేషు పదేపదే॥ 12-341-41(79383)
ఇతిహాసమిమం పుణ్యం మోక్షధర్మార్థసంహితం।
ధారయేద్యః శమపరః స గచ్ఛేత్పరమాం గతిం॥ ॥ 12-341-42(79384)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే శాంతిపర్వణి మోక్షధర్మపర్వణి ఏకచత్వారింశదధికత్రిశతతమోఽధ్యాయః॥ 341॥

Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Footnotes

12-341-1 సిద్ధిం శ్రుత్వా దోషాన్బహుప్రియానితి ట. పాఠః॥ 12-341-5 నిర్ఘాతశబ్దైర్గురుభిర్హిమవాందీర్యతీవ హేతి ఝ. ట. థ. పాఠః॥ 12-341-6 దిశశ్చ సరితశ్చైవేతి ధ. పాఠః। ద్గుమాశ్చ సరితశ్చైవేతి ట. పాఠః॥ 12-341-21 వ్యాస ఉత్థాయ। సంధిరార్షః॥ 12-341-23 తతః శుకేతి దీర్ఘేణ శౌక్ష్యేణాక్రందితం తథేతి ట. థ. పాఠః॥ 12-341-25 తత ఏకాక్షరాం వాచం భో ఇత్యేవ సమీరయదితి థ. పాఠః॥ 12-341-30 వాసాంస్యాదదిరే కాశ్చిదితి థ. పాఠః॥ 12-341-36 దుష్ప్రాపామకృతాత్మభిరితి ట. థ. పాఠః॥ 12-341-42 ధారయేద్యః స పరమ ఇతి ధ. పాఠః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.